luviler vikipedi

Luviler

Vikipedi, özgür ansiklopedi

Luvilerin Anadolu’daki yerleşim alanları.

MÖ 2000 yılında Anadolu’da konuşulan diller. Sarı renkleHitit dili’nin merkez bölgesi; mavi renkte ölü dil olan Luvi dili’nin Anadolu Kolu; kırmızı renkli Palaiko adı verilen Hitit İmparatorluğu’na bağlı olan ve onun kuzeye doğru uzantısı durumunda bulunan bu bölgede ise MÖ 1500 yılına kadar konuşulmakta olan ve daha sonra Kafkasya’dan gelen göçler neticesinde ölü dil durumuna düşen Palaik dili gösterilmektedir.

Luviler, Anadolu’da yaklaşık olarak MÖ 2300'e doğru ortaya çıkmış yaşamış bir halktır. Luvice denilen Hint-Avrupa Dil Grubuna mensup bir dil konuştukları bilinmektedir.^[1][2]

Anadolu’nun Hitit-öncesi tarihi henüz tam olarak aydınlatılamamış olmakla birlikte, 1906'da Hititlerin antik başkenti Hattuşaş'ta bulunan çivi yazılarının çözülmesiyle, Anadolu’ya yapılan Yunan göçünden çok daha önce, bu topraklarda Anadolu’nun yerlileri sayılabilecek Luvilerin yaşadığını ortaya koymuştur.^[2]

Hititlerin çivi yazılı belgelerinde bu halktan Luvian / Luvili olarak söz edilmektedir. Hitit İmparatorluğu’nun yıkılmasından sonra Hititler'in çivi yazısının unutulmuş olmasına karşın, Luvice ve yazısı biraz değişikliğe uğramakla birlikte Anadolu'da varlığını sürdürmüştür. Pelasglarınkonuştuğu Pelasgus (Pelasgos) adı verilen dilden kalma tarihsel adlarınLuvi dili temeline dayandığı ortaya çıkmıştır.

Hitit yazıtlarında Luvilerden söz edilirken, bir çeşit ikinci sınıf insan muamelesi yapıldığı görülür.^[2]

Truvalıların da Luvi dilini konuştuğu ileri sürülmüştür.^[3][4][5]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

• Luvi Krallığı
• Luvi dili

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

1. ^ Encyclopedia Dünya Tarihi Ansiklopedisi, (İngilizce), s.37, Peter N. Stearns ve William Leonard Langer.
2. ^ ^a b c Luviler: Anadolu'nun Gizemli Halkı, Kalkedon Yayınları, H. Craig Melchert, Ç:Barış Baysal, Çiğdem Çidamlı.
3. ^ The Language of the Trojans In Selected Writings, Calvert Watkins, 1994, L. Oliver et al., sayı:2, 700–717, Innsbruck.
4. ^ How to Kill a Dragon: Aspects of Indo-European Poetics, Calvert Watkins, 1995, s.144–51, New York and Oxford.
5. ^ The Luwians, Craig Melchert 2003, s.265-70, Boston: Brill Academic Publishers, ISBN 90-04-13009-8.

[gizle] g   t   d Anadolu tarihi

Konuyla ilgili diğer Wikimedia sayfaları :

   

Commons'ta Luviler ile ilgili çoklu ortam dosyaları bulunmaktadır.

Kategori: 

• Luviler